Zeg maar dag tegen kernwapens

Vandaag, 26 september, is het de internationale dag voor de totale uitbanning van kernwapens. Deze dag is ingesteld door de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties om de VN-doelstelling van totale uitbanning van kernwapens te bevorderen, door regeringsleiders en publiek bewust te maken van de bedreiging die deze wapens vormen voor de mensheid. Men hoopt dat de aandacht en activiteiten van deze dag zullen helpen om nieuwe internationale inspanningen te mobiliseren voor het gemeenschappelijke doel van een kernwapenvrije wereld.

Wereldwijde nucleaire ontwapening is een van de oudste doelstellingen van de Verenigde Naties. Het was onderwerp van de eerste resolutie van de Algemene Vergadering in 1946 (toen gastland Amerika nog de enige kernmacht was - YL), waarbij een Commissie voor Atoomenergie werd opgericht met het mandaat om specifieke voorstellen te doen voor de controle van kernenergie en het uitbannen van atoomwapens en alle andere massavernietigingswapens. Elke opeenvolgende secretaris-generaal van de VN heeft dit doel nadien actief gepromoot.

Ondanks diverse ontwapeningsverdragen zijn er vandaag de dag, volgens de VN, toch nog ongeveer 13.400 kernwapens over. Landen die dergelijke wapens bezitten, hebben langetermijnplannen om hun nucleaire arsenaal te moderniseren. Meer dan de helft van de wereldbevolking leeft in landen die zulke wapens bezitten of lid zijn van nucleaire allianties. Het aantal operationele kernwapens is sinds het einde van Koude Oorlog aanzienlijk afgenomen, maar de kernwapens zijn niet fysiek vernietigd. Bovendien zijn er momenteel geen onderhandelingen over nucleaire ontwapening. De doctrine van nucleaire afschrikking blijft een element van het veiligheidsbeleid van alle bezittende staten en veel van hun bondgenoten (waaronder Nederland - YL).

Internationale wapenbeheersing komt steeds meer onder druk te staan. Op 2 augustus 2019 trokken de Verenigde Staten zich terug uit het verdrag over de beperking van atoomwapens voor de middellange afstand (Intermediate-Range Nuclear Forces Treaty). Het verdrag voor de beperking van strategische langeafstandswapens (START) loopt februari 2021 af.

Volgens de VN neemt de frustratie onder veel lidstaten over het trage tempo van nucleaire ontwapening toe en is er groeiende bezorgdheid over de catastrofale gevolgen van het gebruik van zelfs maar een enkel kernwapen, laat staan ​​een regionale of mondiale nucleaire oorlog.

-----

Bron (samenvattend vertaald door YL): 

UN: Nuclear Weapons Elimination Day

-----

Lees mijn eerdere blogs over nucleaire ontwapening:

9 augustus 2005 Houd de dief!

2 juli 2007 Onvermijdelijk immoreel

27 maart 2008 Kernwapenvrije wereld

29 oktober 2008 Tijd terug

29 oktober 2013 Rode Kruis: Kernwapens nooit toestaan

24 juni 2020 Arms control

3 juli 2020 Nuclear sharing is caring?

-----

Kernwapenvrije wereld

Minister Verhagen heeft in een toespraak voor de Atlantische Commissie, een politiek forum van de Navo, gepleit voor een kernwapenvrije wereld. Dit betekent dat ook Amerika en Rusland, die veruit de meeste kernwapens hebben, deze wapens moeten wegdoen. Nucleaire afschrikking werkt niet meer en een kernwapenvrije wereld is het beste middel tegen verspreiding van kernwapens, wapenwedlopen en het risico van escalatie of ongewild gebruik. Verhagen sluit zich aan bij een oproep die Henri Kissinger en andere vooraanstaande Amerikanen vorig jaar deden in de Wall Street Journal om alle kernwapens af te schaffen.

Ik kan mij niet herinneren dat een lid van de Nederlandse regering zich ooit zo duidelijk tegen kernwapens heeft uitgesproken en was blij verrast door dit nieuws. Natuurlijk helpt één toespraak de massavernietigingswapens de wereld niet uit, maar er is wel beweging. Het kernwapen is naar zijn aard een illegaal wapen, omdat het zonder onderscheid strijders en niet-strijders treft, zelfs volgende generaties. Het platbranden van dorpen en steden of dreigen daarmee is altijd ongeoorloofd. Ook voor ons.

Speech Verhagen
Nos Teletekst 27.03.08: Verhagen wil totaal kernstopverdrag
NRC 27.03.08: Kernwapens de wereld uit
NRC 20.01.07 (uit Wall Street Journal):
Alle kernwapens de wereld uit, dus ook uit Amerika
Henry Kissinger, Sam Nunn, William Perry en George Shultz

Onvermijdelijk immoreel

De Japanse minister van Defensie Kyumo heeft gezegd dat de atoombommen op Hiroshima en Nagasaki onvermijdelijk waren om de oorlog te bekorten. De oppositie eist zijn aftreden en hij heeft inmiddels zijn excuses aangeboden. Dit meldde het NOS Journaal zondag 1 juli.

Het is een gevoelige uitspraak van de defensieminister, waarvan ik de context niet goed begrijp. Is dit een persoonlijke opvatting of een proefballon op weg naar een steviger defensiepolitiek? Japan heeft onder druk van de overwinnaars een 'pacifistische' grondwet, mag slechts een beperkte defensie en geen kernwapen hebben en valt onder de bescherming van de Amerikaanse 'atoomparaplu'. Maar inmiddels eist het Westen dat Japan steviger bijdraagt aan zijn defensie en de internationale veiligheid.

De minister verwoordt de morele verdediging van het Westen. De atoombommen op Japan waren nodig, omdat anders duizenden Amerikaanse soldaten zouden sneuvelen bij het veroveren van eiland na eiland. Een morele verdediging die niet opgaat. Hoezeer het ook wenselijk was om de oorlog te bekorten en het leven van militairen als ook van de velen die zuchtten in de 'jappenkampen' te sparen. Het vermijden van militaire verliezen kan nooit het platbranden van steden en het uitroeien van de burgerbevolking rechtvaardigen. Dit is een oorlogsmisdaad, of het nu met brandende fakkels en kapmessen of met atoombommen gebeurt.

Daarbij is het nog maar de vraag of de atoombommen voor het bekorten van de oorlog noodzakelijk waren of zelfs maar daarvoor bedoeld waren. Begin augustus zouden de Russen Japan de oorlog verklaren en de Japanse hoofdeilanden aanvallen. De instorting van het Japanse rijk was nabij, al stonden daarbij zeker nog gruwelen te wachten.

Er zijn ook stemmen die zeggen dat de oorlog al eerder beëindigd had kunnen worden, omdat Japan al in juli 1945 via diplomatieke kanalen had laten doorschemeren bereid te zijn tot overgave, op voorwaarde dat de keizer zou mogen blijven. Precies die voorwaarde is na de overgave in augustus door de Amerikanen ingewilligd of werd zelfs nodig geacht om een vreedzame omwenteling van de Japanse maatschappij mogelijk te maken. In deze theorie was de atoombom niet nodig om Japan op de knieën te dwingen, maar om een communistisch Japan te voorkomen en om Rusland te tonen waartoe het Vrije Westen in staat was. Een heet begin van de Koude Oorlog. De inval van de Russen en het einde van de oorlog dreigde de makers van de bom zelfs bijna te snel af te zijn.

Het is heel goed mogelijk dat wij in het Westen en onze landgenoten in de jappenkampen veel aan het atoomwapen te danken hebben. Ik ben daar ook niet ondankbaar voor. Maar het platbranden en uitroeien van steden en bevolking is en blijft een oorlogsmisdaad, die niet mag worden goedgepraat. Toen niet en nu niet.

Zie ook Miklós Rácz: De atoombom als politiek wapen, Haarlem, 1986. (p93/94) "In de vroege zomer van 1945 was het zowel aan de regering van Japan als aan de regering der Verenigde Staten duidelijk dat Japan de oorlog had verloren. Vanuit dit besef ondernam de Japanse regering vanaf op z'n laatst begin juli 1945 verwoede pogingen om de oorlog door bemiddeling van de Sovjet-Unie te kunnen beëindigen. Zeker vanaf de tweede helft van juli in 1945 beharde Japan alleen nog maar op twee voorwaarden voor zijn capitulatie: het behoud van Japan als natie en het behoud van de keizerlijke dynastie". (...) "Samenvattend moet men concluderen dat de regering van de Verenigde Staten bewust en opzettelijk (...) de oorlog tegen Japan had verlengd teneinde hun nieuwe wapen aan de gehele wereld, maar in het bijzonder aan de Sovjet-Unie, te kunnen demonstreren (...)".